Thần Sa
|
Thần Sa
|
||
|---|---|---|
| Xã | ||
| Tập tin:Than Sa waterfalls.jpg Thác Mưa Rơi, tháng 9 năm 2021. | ||
| Hành chính | ||
| Quốc gia |  Việt Nam | |
| Vùng | Đông Bắc Bộ | |
| Tỉnh | Thái Nguyên | |
| Địa lý | ||
| Tọa độ: 21°50′15″B 105°53′56″Đ / 21,8375°B 105,89889°Đ | ||
|
| ||
| Diện tích | 146,08 km² | |
| Dân số (2025) | ||
| Tổng cộng | 6.010 người | |
| Mật độ | 41 người/km² | |
| Khác | ||
| Website | thansa | |
Bản mẫu:Thông tin đơn vị hành chính Việt Nam/cat
Thần Sa là một xã nằm ở phía đông của tỉnh Thái Nguyên, Việt Nam.
Địa lý
Xã Thần Sa có vị trí địa lý:
- Phía đông giáp xã Nghinh Tường và xã Sảng Mộc
- Phía tây giáp xã Chợ Mới và xã Văn Lăng
- Phía nam giáp xã Quang Sơn và xã La Hiên
- Phía bắc giáp xã Yên Bình và xã Sảng Mộc
Xã Thần Sa có diện tích 146,08 km², dân số năm 2025 là 6.010 người. Khu vực được định hướng tập trung phát triển kinh tế rừng, du lịch sinh thái và phát triển khai thác vàng.[1] Thần Sa có những thắng cảnh như thác Mưa Rơi, khu di tích người cổ đại Mái Đá Ngườm.[2]
Lịch sử
Khu di tích Thần Sa nằm trọn trên địa bàn xã Thần Sa. Đặc trưng địa hình là những dãy núi đá vôi dày đặc thuộc phần cuối của dãy núi Bắc Sơn và những dải thung lũng hẹp dọc theo bờ sông Thần Sa. Tại khu di tích này đã phát hiện một nền khảo cổ học Thần Sa gắn liền với thời đại đồ đá cũ có niên đại trên dưới 3 vạn năm lần đầu tiên tìm được ở Đông Nam Á, thu hút sự chú ý của các nhà khoa học trong nước và thế giới.[3][4][5]
Tháng 6 năm 2025, xã Thần Sa được thành lập trên cơ sở nhập toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của xã Thần Sa (diện tích tự nhiên là 102,24 km²; dân số là 3.049 người) và xã Thượng Nung (diện tích tự nhiên là 43,84 km²; dân số là 2.961 người) của huyện Võ Nhai. Trụ sở làm việc của xã nằm tại xã Thần Sa cũ.[1]
Nhân khẩu
Trước năm 2024, về số người dân tộc thiểu số, xã Thượng Nung có 2.691 người (94,0%), xã Thần Sa có 2.812 người (91,9%).[6]
Hành chính
Năm 2026, xã Thần Sa được sắp xếp thành sáu xóm:
- Kim Sơn: Sáp nhập ba xóm Kim Sơn, Trung Sơn, Hạ Sơn.
- Xuyên Sơn: Sáp nhập hai xóm Ngọc Sơn, Xuyên Sơn.
- Tân Kim: Sáp nhập hai xóm Tân Kim, Thượng Kim.
- Trung Thành: Sáp nhập xóm Tân Thành và một phần xóm Trung Thành (103 hộ).
- An Thành: Sáp nhập xóm An Thành và 4 hộ dân xóm Trung Thành.
- Giữ nguyên xóm Lũng Luông (đã đạt chuẩn).[7]
Đến năm 2026, tất cả các xóm của xã Thần Sa đều thuộc vùng miền núi, vùng dân tộc thiểu số, đều là xóm đặc biệt khó khăn.[8]
Đến năm 2009, xã Thần Sa được chia thành chín xóm: Trung Sơn, Kim Sơn, Hạ Sơn Tày, Hạ Sơn Dao, Xuyên Sơn, Ngọc Sơn 1, Ngọc Sơn 2, Tân Kim, Thượng Kim. Xã Thượng Nung được chia thành 7 xóm: Tân Thành, Trung Thành, Lục Thành, An Thành, Lũng Hoài, Lũng Cà, Lũng Luông.[9]
Kinh tế
Thần Sa là một xã có địa hình hiểm trở và giao thông khó khăn, xã nằm trong chương trình 135 của chính phủ Việt Nam.[10]
Trong những thập niên cuối của thế kỷ 20, Thần Sa có các bãi vàng "thổ phỉ" tự phát với hàng vạn người, hàng nghìn phương tiện máy móc hoạt động ngày đêm, đào xới vùng đất trong thung lũng rộng vài chục ha, tạo ra địa hình nham nhở với các hang hầm.[2]
Ngoài ra, xã Thần Sa cũng nằm thuộc về Khu bảo tồn thiên nhiên Thần Sa - Phượng Hoàng với tổng diện tích hơn 17.000 ha rừng, đây là khu vực hiện còn nhiều loại gỗ quý hiếm như nghiến, trai, lý, sến... với trữ lượng khá lớn.[11]
Chú thích
- ^ a ă "Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Thái Nguyên (mới) năm 2025". Cổng thông tin điện tử Quốc hội. Bản gốc lưu trữ ngày 13 tháng 8 năm 2025. Truy cập ngày 24 tháng 6 năm 2025.
- ^ a ă "Tàn tích giấc mơ vàng". Báo Nhân Dân.
- ^ "Khu di tích khảo cổ Thần Sa". Bản gốc lưu trữ ngày 26 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 8 tháng 12 năm 2011.
- ^ Thái Nguyên có bề dày lịch sử cùng với dân tộc Việt Nam[liên kết hỏng]
- ^ Thác Nậm Rứt và di chỉ khảo cổ Thần Sa tiềm năng cần được đánh thức[liên kết hỏng]
- ^ "Thống kê hiện trạng đơn vị hành chính cấp xã" (PDF). Uỷ ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên.
- ^ "Thông báo Về việc sắp xếp, tổ chức lại các xóm trên địa bàn xã Thần Sa năm 2026". Cổng thông tin điện tử tỉnh Thái Nguyên.
- ^ "Phê duyệt danh sách thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thôn đặc biệt khó khăn trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên". Sở Tư Pháp tỉnh Thái Nguyên.
- ^ "Địa chí Thái Nguyên -Huyện Võ Nhai" (PDF). Cổng thông tin điện tử tỉnh Thái Nguyên. Bản gốc (PDF) lưu trữ ngày 4 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 5 tháng 12 năm 2011.
- ^ "Hiệu quả từ các chương trình, dự án ở Thần Sa". Bản gốc lưu trữ ngày 4 tháng 3 năm 2016. Truy cập ngày 8 tháng 12 năm 2011.
- ^ Quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Thần Sa- Phượng Hoàng[liên kết hỏng]
