Phú Khê
|
Phú Khê
|
||
|---|---|---|
| Xã | ||
| Tập tin:Phú Khê, Cẩm Khê, Phú Thọ.jpg Một con đường làng ở Phú Khê | ||
| Hành chính | ||
| Quốc gia | ||
| Vùng | Đông Bắc Bộ | |
| Tỉnh | Phú Thọ | |
| Trụ sở UBND | Khu Trung Thuận 2 | |
| Lịch sử hình thành | ||
| Thành lập | 16 tháng 6 năm 2025[1] | |
| Địa lý | ||
| Tọa độ: 21°24′16″B 105°07′55″Đ / 21,40444°B 105,13194°Đ | ||
|
| ||
| Diện tích | 37,11 km² | |
| Dân số (2025) | ||
| Tổng cộng | 25.630 người | |
| Mật độ | 690 người/km² | |
| Khác | ||
| Mã hành chính | 08398 | |
Bản mẫu:Thông tin đơn vị hành chính Việt Nam/cat
Phú Khê là một xã thuộc tỉnh Phú Thọ, Việt Nam.
Địa lý
Xã Phú Khê nằm ở trung tâm tỉnh Phú Thọ, cách phường Việt Trì khoảng 30 km về phía Tây, có vị trí địa lý[2]:
- Phía đông giáp xã Chí Tiên.
- Phía bắc giáp xã Cẩm Khê.
- Phía nam giáp xã Yên Lập và xã Hùng Việt.
- Phía tây giáp xã Vân Bán và xã Xuân Viên.
Xã có diện tích 37,11 km², dân số năm 2025 là 25.630 người, mật độ dân số là 690 người/km².[3]
Hành chính
Xã Phú Khê được chia thành 34 khu: An Phú, Dân Chủ, Đoài Ngoài, Đoài Trong, Đoàn Kết, Đồng Mười, Đồng Tiến, Giáp Xuân, Hương Chan 1, Hương Chan 2, Liên Minh, Luông Lữu, Nguyễn Huệ, Phú Cường, Phú Lực, Phú Thịnh, Phú Yên, Quang Trung 1, Quang Trung 2, Ro Lục 1, Ro Lục 2, Suông 1, Suông 2, Suối 1, Suối 2, Tân Lập, Tiên Phong, Trung Thuận 1, Trung Thuận 2, Trung Tiến, Tự Do, Xóm Đông, Xuân Ứng 1, Xuân Ứng 2.[4][5]
Lịch sử
Trước đây, Phú Khê là một xã thuộc huyện Cẩm Khê cũ.
Xã Phú Khê hình thành từ lâu đời. Có ngòi Me chảy qua. Ngòi Me trước kia là ranh giới tự nhiên giữa hai xã Phú Khê và Yên Tập cũ.
Thời phong kiến, Phú Khê vừa là xã vừa là tổng. Ngòi Me do Phú Khê quản lý bao gồm từ thượng chí Đá Hiểm, hạ chí Thao Giang tức là toàn bộ con ngòi Me chảy qua địa phận huyện Cẩm Khê, từ thác Đá Thờ, giáp giới Huyện Yên Lập tới sông Thao đều là ngòi của Phú Khê.
Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, Phú Khê chỉ là xã và không còn quản lý con ngòi chảy qua địa phận các xã lân cận nữa.
Từ năm 1970, sau trận lũ lịch sử năm 1969, Phú Khê sáp nhập thêm làng Phú Động (làng trên đảo giữa sông Hồng của xã Sơn Cương huyện Thanh Ba). Nhân dân Phú Động chuyển cư khỏi đảo, lập làng trên đất Phú Khê và trở thành một thôn của xã Phú Khê.
Tháng 1 năm 1996, tách 33 ha đất của xã Phú Khê được cắt để hợp cùng toàn bộ diện tích xã Đông Phú bên cạnh để lập nên thị trấn sông Thao (nay là một phần xã Cẩm Khê).
Ngày 14 tháng 11 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1282/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Phú Thọ giai đoạn 2023–2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025).[6] Theo đó, sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của hai xã Tạ Xá và Yên Tập vào xã Phú Khê.
Ngày 16 tháng 6 năm 2025:
- Quốc hội ban hành Nghị quyết số 203/2025/QH15 về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025).[7] Theo đó, kết thúc hoạt động của đơn vị hành chính cấp huyện trong cả nước từ ngày 1 tháng 7 năm 2025.
- Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1676/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Phú Thọ năm 2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 16 tháng 6 năm 2025).[8] Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của xã Hương Lung và xã Phú Khê thành xã mới có tên gọi là xã Phú Khê.
Kinh tế
Phần này không có nguồn tham khảo nào. |
Phú Khê là vùng bán sơn địa, vừa có đồi gò và vừa có đồng bằng nên có nhiều rừng và cũng nhiều đồng ruộng.
Đồi, gò Phú Khê chiếm hơn nửa diện tích tự nhiên của xã, trồng nhiều cọ. Với sản lượng khai thác trên 2 triệu tàu lá cọ/năm trong thập niên 1970, Phú Khê là địa phương đứng đầu huyện Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ nói riêng và cả nước nói chung về diện tích rừng cọ. Ngày nay rừng cọ thưa hơn thập niên 60 (thế kỷ XX) nhưng trong rừng cọ đã được trồng xen nhiều loại cây lấy gỗ, cây nguyên liệu cho công nghiệp giấy mà chủ yếu là bạch đàn và keo tai tượng.
Là một phần của đồng bằng Cẩm Khê, đồng bằng Phú Khê không rộng và cũng bị chia cắt bởi đồi, gò nhưng màu mỡ, phì nhiêu do phù sa sông Hồng bồi đắp. Tuy nhiên độ san bằng không đều nên ở đây cũng có nhiều hồ, đầm và đồng chiêm trũng. Trước đây (từ thập niên 60 (thế kỷ XX) trở về trước), hàng năm về mùa mưa lũ, nước sông Hồng tràn vào đồng mang theo phù sa và nhiều thủy sản. Khi nước rút đi, đồng ruộng thêm phì nhiêu, hồ, đầm thêm nhiều tôm, cá. Bởi vậy mà Phú Khê vừa có nhiều lúa, lại vừa có nguồn thủy sản tự nhiên phong phú. Ngày nay, hệ thống đê điều ngăn lũ phát triển, nước sông Hồng không thể tràn vào đồng, diện tích trồng lúa 2 vụ tăng lên, nhưng nguồn thủy sản có được chủ yếu là do nuôi trồng. Với lợi thế có nhiều diện tích mặt nước của hồ, đầm và đồng chiêm trũng, Phú Khê rất thuận tiện cho phát triển nuôi trồng thủy sản.
Ngoài đồng bằng, Phú Khê còn có diện tích khá lớn trồng sắn và hoa màu trên các sườn đồi, xen những gốc cọ. Đây là một hình thức canh tác đặc thù của vùng trung du.
Nếu có kế hoạch bảo tồn rừng cọ và kết hợp trồng xen hợp lý các loại cây lấy gỗ, cây nguyên liệu...Phú Khê vừa có tiềm năng phát triển kinh tế rừng vừa có thể mở rộng về du lịch sinh thái.
Văn hóa
Đền Phú Động
Đền Phú Động, là di tích lịch sử văn hóa lâu đời, là công trình văn hóa chung của hai xã Chí Tiên và xã Phú Khê.
Thần tích đền xã Phú Động, tổng Hoàng Cương, huyện Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ xưa lưu giữu ở Viện Hán nôm Việt Nam nêu rõ về sự tích Bạch Quốc hiệu Bạch Thạch Quốc Đô Đại Vương, tướng dưới thời Đinh Tiên Hoàng, là người làng Phú Động có công theo giúp Đinh Bộ Lĩnh đánh dẹp sứ quân Kiều Thuận.[9]
Giao thông
Xã có đường quốc lộ 32C chạy qua.
Hình ảnh
-
Ruộng lúa chân đồi cọ -
Cánh đồng lúa -
Một phần cánh đồng làng -
Đồi cọ Phú Khê -
Hồ thủy lợi -
Cánh đồng màu -
Trồng xen keo vào rừng cọ
Chú thích
- ^ Nghị quyết số 1676/NQ-UBTVQH15
- ^ "Đơn vị hành chính Việt Nam". sapnhap.bando.com.vn. Truy cập ngày 18 tháng 4 năm 2026.
- ^ "Xã Phú Khê, Tỉnh Phú Thọ mới sáp nhập 2026". Tỉnh Thành Việt Nam. Truy cập ngày 18 tháng 4 năm 2026.
- ^ Bộ Dân tộc và Tôn giáo (ngày 29 tháng 1 năm 2026). "Danh sách Thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thôn đặc biệt khó khăn giai đoạn 2026 - 2030 trên địa bàn tỉnh Phú Thọ" (PDF). Cổng Thông tin điện tử Bộ Dân tộc và Tôn giáo. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 17 tháng 4 năm 2026. Truy cập ngày 17 tháng 4 năm 2026.
- ^ Thông tin xã Phú Khê - tỉnh Phú Thọ (ngày 28 tháng 2 năm 2026). "Danh sách chính thức 32 người ứng cử đại biểu Hội đồng nhân dân xã Phú Khê khóa XXV, nhiệm kỳ 2026-2031 tại 04 đơn vị bầu cử". Lưu trữ bản gốc ngày 23 tháng 4 năm 2026. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2026.
- ^ Lỗi chú thích: Thẻ
<ref>không hợp lệ; không có nội dung trong ref có tênNQ1282 - ^ xaydungchinhsach.chinhphu.vn (ngày 28 tháng 6 năm 2025). "NGHỊ QUYẾT 203/2025/QH15 SỬA ĐỔI, BỔ SUNG MỘT SỐ ĐIỀU CỦA HIẾN PHÁP NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM". Báo Điện tử Chính phủ. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 7 năm 2026. Truy cập ngày 15 tháng 7 năm 2026.
- ^ xaydungchinhsach.chinhphu.vn (ngày 20 tháng 6 năm 2025). "Nghị quyết số 1676/NQ-UBTVQH15 sắp xếp các ĐVHC cấp xã của tỉnh Phú Thọ năm 2025". Báo Điện tử Chính phủ. Lưu trữ bản gốc ngày 25 tháng 7 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 7 năm 2026.
- ^ "Xã Phú Động 富 洞: 60 tr., do Nguyễn Bính soạn năm 1572, về sự tích Bạch Quốc 白 國 (Bạch Thạch Quốc Đô Đại Vương 白 石 國 都 大 王) thời Đinh Tiên Hoàng". Bản gốc lưu trữ ngày 10 tháng 12 năm 2018. Truy cập ngày 10 tháng 12 năm 2018.
Tham khảo