Thung Nai

Thung Nai
Xã
Tập tin:Tòa nhà Quyển sách mở.jpg Công viên Di sản các nhà khoa học Việt Nam
Hành chính
Quốc gia	Việt Nam
Vùng	Đông Bắc Bộ
Tỉnh	Phú Thọ
Lịch sử hình thành
Thành lập	16/6/2025
Địa lý
Tọa độ: 20°43′45″B 105°18′49″Đ
Thung Nai Vị trí xã Thung Nai trên bản đồ Việt Nam
Diện tích	86,34 km²
Dân số (2025)
Tổng cộng	10.600 người
Mật độ	122 người/km²
Khác
Mã hành chính	05092
Mã bưu chính	36511
Website	thungnai.phutho.gov.vn

Thung Nai là một xã miền núi thuộc tỉnh Phú Thọ, Việt Nam.

Cái tên Thung Nai bắt nguồn từ việc trước đây, khu vực này là một thung lũng rộng lớn có rất nhiều hươu, nai sinh sống, cũng từ đó người dân địa phương gọi đây là Thung Nai.

Địa lý

Xã Thung Nai dân cư chủ yếu là người Mường. Đây là một địa danh du lịch cách Thủ đô Hà Nội hơn 100 km.

Xã Thung Nai có vị trí địa lý

• Phía bắc giáp xã Tiền Phong và phường Thống Nhất.
• Phía nam giáp xã Mường Thàng.
• Phía đông giáp xã Cao Phong.
• Phía tây giáp xã Tả Van (thuộc tỉnh Lào Cai).

Hành chính

Xã Thung Nai được chia thành 20 xóm: Bắc Sơn, Cáp, Chiềng, Dài, Dệ, Giang, Hải Phong, Khụ, Lòn, Má 1, Má 2, Môn, Mỗ, Mới, Mu, Nai, Tiến, Tiện, Tiềng, Tráng.

Lịch sử

Thung Nai trước kia là một xã thuộc huyện Cao Phong, tỉnh Hòa Bình cũ.

Ngày 12 tháng 6 năm 2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 202/2025/QH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 12 tháng 6 năm 2025). Theo đó, sáp nhập tỉnh Hòa Bình và tỉnh Vĩnh Phúc vào tỉnh Phú Thọ. Xã Thung Nai thuộc tỉnh Phú Thọ.

Ngày 16 tháng 6 năm 2025:

• Quốc hội ban hành Nghị quyết số 203/2025/QH15 về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Theo đó, kết thúc hoạt động của đơn vị hành chính cấp huyện trong cả nước từ ngày 1 tháng 7 năm 2025.
• Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1676/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Phú Thọ năm 2025. Theo đó, sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của các xã Bắc Phong, Bình Thanh và Thung Nai thành xã mới có tên gọi là xã Thung Nai.

Du lịch

Xem thêm: Quần thể di tích Thác Bờ

Với vẻ đẹp kỳ thú, Thung Nai được nhiều du khách trong và ngoài nước yêu mến gọi là "Vịnh Hạ Long trên núi". Nhờ hệ thống núi đá vôi rất đặc trưng của Hòa Bình, khi ngập nước, Thung Nai chẳng khác nào một Hạ Long thu nhỏ.

Ở Thung Nai có rất nhiều địa danh để tham quan, khám phá như bản Mu, lòng hồ thủy điện Hòa Bình, đền Bà Chúa Thác Bờ, chợ nổi, hang Trạch, động Thác Bờ... Cảnh quan tại Thung Nai đẹp và hoang sơ với những đảo đá trên hồ hay những khu rừng rậm rạp. Ngoài tìm hiểu các nét văn hóa đặc sắc của người dân địa phương, du khách còn có dịp thưởng thức những món ăn ngon như cá thiểu hồ sông Đà hun khói, lợn Mường,...

Động Thác Bờ

Lối vào bên trong động Thác Bờ

Động Thác Bờ thuộc xóm Bưng, xã Mường Hoa, tỉnh Phú Thọ. Động sâu hơn 100m, lòng động gập ghềnh, nhấp nhô chỗ rộng, chỗ hẹp, nơi rộng nhất tới 20m. Động được chia làm 3 cung phòng lớn. Qua tìm hiểu và nghiên cứu thực tế, về mặt địa chất, địa mạo động Thác Bờ thuộc loại hình hang động karst có giá trị về mặt địa chất địa mạo và du lịch.

Đền bà chúa Thác Bờ

Tập tin:Đền Chúa Thác Bờ.jpg

Đền Chúa Thác Bờ

Theo sử cũ, vào đầu thế kỷ 15, có bà Đinh Thị Vân, một người dân địa phương đã nhiều lần giúp vua Lê đánh giặc. Một lần, khi vận chuyển lương thực cho nhà vua đánh giặc, thuyền của bà gặp nạn. Xác bà trôi về đây và hiển linh. Để tưởng nhớ công lao của bà, người dân đã lập đền thờ và vinh danh bà là Đức thánh Thác Bờ, là người cai quản cả một dọc Tây Bắc, các xứ Mường Hòa Bình, xứ Thái Sơn La, Lai Châu... Chính vì vậy, du khách khi du ngoạn nơi này luôn ghé thăm, thưởng ngoạn vẻ đẹp cổ kính của ngôi đền.

Vào năm 1979 nhà nước quyết định đắp đập ngăn sông làm nhà máy thủy điện Hòa Bình, đền Thác Bờ xưa không còn nữa, một gia đình họ Quách đã phát tâm và nhờ sự đóng góp của thập phương qua 5 lần xây dựng và di chuyển đã xây dựng được đền Bờ ngày nay.